العربي | فارسي| English

صفحه نخست | اخبار | مقالات | گفتگو | آثارمعاونت | تماس باما | پست الكترونيكي

 
شنبه 4 آذر 1396  |   5 ربیع الاول 1439

 

...
شماره : 1563 تعداد بازدید : 79


موعودگرایی و تغییر و تحول در نظام هندسه جهانی از منظر دکترین سیاسی مقام معظم رهبری

نوشته‌ی آقای حسین زمانی

این پایان‌نامه‌ توسط آقای حسین زمانی برای اخذ مدرك کارشناسی‌‌ارشد در رشته‌ی علوم سیاسی از پردیس بین‌المللی ارس دانشگاه تهران در سال 1393 نوشته شده است. راهنمایی این پایان‌نامه را آقای دکتر ابراهیم متقی و مشاوره‌ی آن را آقای دکتر مصطفی ملکوتیان بر عهده داشتند. این پایان‌نامه در 5 فصل و 186 صفحه نوشته شده است و نویسنده در نگارش آن از 125 منبع استفاده کرده است.
نویسنده در فصل اول با عنوان «کلیات»، با اشاره به گفتمان انقلاب اسلامی و تقویت مؤلفه‌های مذهبی در حوزه‌های مختلف از جمله سیاست خارجی، هدف از این پژوهش را بررسی نقش موعودگرایی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی با تأکید بر نگرش مقام معظم رهبری بیان کرده است.

سؤال اصلی این پژوهش عبارت است از:
1-موعودگرایی در ایران چه ویژگی‌هایی دارد و چه تأثیری بر رهیافت هندسه‌ی جدید نظام جهانی در نگرش حضرت آیت‌الله خامنه‌ای داشته است ؟
فرضیه‌ی اصلی پژوهش نیز عبارت است از: موعودگرایی در سیاست راهبردی جمهوری اسلامی منجر به شکل‌گیری دکترین هندسه‌ی قدرت جدید نظام جهانی گردیده است.
نویسنده در ادامه به تعریف مفاهیمی چون دکترین، دکترین مهدویت، آموزه‌ی موعودگرایی، سیاست بین‌الملل و ... پرداخته و در ادامه به پیشینه‌ و سازمان‌دهی پژوهش پرداخته است.
وی در فصل دوم با عنوان «ادبیات نظری و چارچوب مفهومی تحقیق»، ابتدا به نظریه‌ی گفتمان پرداخته و در ادامه تحول گفتمانی در سیاست خارجی را مورد بررسی قرار داده است. تعریف موعودگرایی، مبانی نظری موعودگرایی، انواع موعودباوری و مبانی نظری موعودگرایی در اسلام، نتایج و آثار موعودگرایی شیعی و دکترین مهدویت از دیگر قسمت‌های این فصل است.
«زیرساخت‌های فرهنگی موعودگرایی در اندیشه‌ی سیاسی ایران و موعودگرایی در هندسه‌ي نظام جهانی»، موضوع و عنوان فصل سوم این پژوهش است. نویسنده در این فصل ابتدا به اتوپیاگرایی و اندیشه‌ی دولت دینی در ایران پرداخته و سپس به بحث درباره‌ی احیاگرایی دینی در فرهنگ انقلاب اسلامی پرداخته است. بی‌اعتمادی به قدرت‌های بزرگ در سیاست بین‌الملل، بازتولید گفتمان غرب‌زدگی، الگوسازی برای دولت دینی و ... دیگر قسمت‌های این فصل است. نویسنده آن‌گاه وارد بحث «موعودگرایی در هندسه‌ی نظام جهانی» شده و ابتدا به موعودگرایی در عصر جدید پرداخته و در ادامه مهم‌ترین ویژگی‌های موعودگرایی را از جمله اخلاق‌گرایی دینی، حقیقت و عدالت‌طلبی، ترسیم نقشه‌ي راه زندگی و ... مورد بحث قرار داده است. موعودگرایی در جهان اسلام و نمونه‌های آن از جمله جنبش حزب‌الله لبنان و موعودگرایی در روسیه و اروپا دیگر قسمت‌های این فصل است.
نویسنده در فصل چهارم این پایان‌نامه با عنوان «بحث و نتیجه‌گیری»، ابتدا به مفهوم سیاست خارجی در نظام اسلامی پرداخته و آن‌گاه اصول و مبانی سیاست خارجی جمهوری اسلامی را برشمرده است که از نظر نویسنده عبارت است از سیاست صدور انقلاب، تجدیدنظرطلبی و استقلال‌خواهی. در ادامه به جایگاه انقلاب اسلامی در دکترین سیاسی جمهوری اسلامی پرداخته و سپس منابع گفتمان‌ساز سیاست خارجی جمهوری اسلامی را مورد بحث قرار داده است. نقش آموزه‌ی انتظار منجی در شکل‌دهی به انقلاب اسلامی، نقش موعودگرایی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی، موعودگرایی در منظومه‌ی گفتمان سیاسی رهبری جمهوری اسلامی و دکترین سیاست خارجی رهبر معظم انقلاب اسلامی دیگر قسمت‌های این فصل است. مهم‌ترین اصل در سیاست خارجی از نظر مقام معظم رهبری عبارت است از حمایت از هویت نظام اسلامی و پافشاری بر اصول و ارزش‌ها و سه اصل حکمت، عزت و مصلحت به عنوان چارچوب سیاست خارجی جمهوری اسلامی. نویسنده آن‌گاه در بحثی با عنوان «موعودگرایی مؤلفه‌ی کلیدی گفتمان سیاست خارجی رهبر»، به بررسی نقش موعودگرایی در رویکرد رهبری به سیاست خارجی پرداخته و تلاش برای صدور انقلاب اسلامی، نظریه‌ی مقاومت و عدم پذیرش نظام بین‌المللی موجود،  حمایت از شیعیان و جنبش‌های رهایی‌بخش، مخالفت و مقابله با نظام تک‌قطبی و ... را از مظاهر این تأثیرگذاری می‌داند. آخرین قسمت این فصل، هندسه‌ی نوین جهانی و خواست رهبری نظام است و از نظر نویسنده، توجه به خدا، بازگشت به دین و مذهب، معنویت‌گرایی و سرکوبی دیکتاتورها از جمله خواست‌های رهبری است.
نویسنده در جمع‌بندی پژوهش به این نتیجه رسیده است که موعودگرایی نقش زیادی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی و نگرش مقام معظم رهبری به حوزه‌ی مناسبات بین‌الملل دارد و شایسته است به صورت جدی مود تأمل قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها:
موعودگرایی، دکترین سیاسی مقام معظم رهبری، نظام هندسه‌ی جهانی، تغییر و تحول.

منبع :
تازه های نشر